-
Lista de ligazóns (blogroll)
- A canción do náufrago
- Alvarellos Editora
- As crebas
- As escollas selectivas
- Asociación de Escritores en Lingua Galega
- Biblos
- Blog Galaxia
- Blog Kalandraka
- Blog Toxosoutos
- Blog Trifolium
- Blog Xerais
- Bouvard e Pécuchet
- Brétemas
- Cabaret Voltaire
- Cabrafanada
- Carta Xeométrica
- Ferradura en tránsito
- Fervenzas literarias
- La Voz en Espiral
- Ler e ver
- O levantador de minas
- O porto dos escravos
- Pez de plata
- Trafegando ronseis
- Un ollo de vidro
- Web Celso Emilio Ferreiro
-
Álvaro Cunqueiro Agustín Fernández Paz Alvarellos Editora Antonio García Teijeiro Baldo Ramos Biblos Buenos Aires Cabalo de ouros Celso Emilio Ferreiro Claudio Rodríguez Fer Consello da Cultura Galega Despois da medianoite Diego Ameixeiras Edicións Xerais Edicións Xerais de Galicia Editorial Galaxia Espiral Maior Faktoría K de Libros Fran Alonso Francisco Castro Galaxia Iolanda Zúñiga Kalandraka Laiovento La Voz en Espiral Letras Galegas Lois Pereiro Longa noite de pedra Manuel Rivas María Reimóndez María Xosé Queizán Marcos Calveiro Miguel Anxo Fernán-Vello Miro Villar Periferia Qué leer Radio Fórum Rosalía de Castro Salma Toxosoutos Trifolium Víctor F. Freixanes Valentín Paz Andrade video Xerais Álbum ilustrado (27)
Arte (1)
Biografía (11)
Blogue (4)
Catálogo expositivo (4)
Celso Emilio Ferreiro (62)
Cine (2)
Convocatoria (17)
Crítica (11)
Crítica literaria (160)
Crónica (68)
Día das Letras (28)
Divulgación (37)
Docencia (1)
Efeméride (15)
Ensaio (68)
Entrevistas (21)
Exposición (2)
Faladoiro (1)
Fotografía (4)
Gastronomía (2)
guión (1)
Homenaxe (6)
Ilustración (1)
internet (3)
Libro lecer (2)
Literatura (9)
Literatura infantil (16)
Literatura xuvenil (9)
Música (4)
Narrativa (83)
Noticia (11)
Noticia literaria (9)
Novela (3)
Novela gráfica (3)
Novidades editoriais (12)
Opinión (38)
Poesía (86)
Premio (17)
Presentación (6)
Programa radiofónico (11)
Recursos didácticos (4)
Reedición (2)
Relatos (3)
Revista (13)
Romanceiro (1)
Sen clasificar (3)
Teatro (5)
Televisión (5)
Textos (3)
Tradución (31)
Valentín Paz Andrade (11)
Varios (19)
Video (41)
Video promocional (3)
Xornalismo (6)
WP Cumulus Flash tag cloud by Roy Tanck and Luke Morton requires Flash Player 9 or better.
Meta
Category Archives: Entrevistas
Ramón Caride: libros xuvenís para pensar
Ramón Caride Ogando (Cea, Ourense, 1957) exerce a docencia nun centro de ensino secundario e a súa traxectoria literaria, que abrangue distintos xéneros, foi recoñecida con numerosos galardóns entre os que destacan o Premio Branco Amor, o Lueiro Rey e o Merlín de literatura xuvenil.
Publica para primeiros lectores Catro amigos pillabáns e A pomba dona Paz: subxacen aí os mesmos valores da súa obra?
A pesar de seren libros cun forte compoñente gráfico e dirixidos ás primeiras etapas lectoras, son distintos: A pomba… é un libro feito expresamente para celebrar o Día Escolar da Paz e poñer de relevo cousas como a tolerancia, a ecoloxía e a convivencia nas aulas; mentres que Catro amigos… é máis ben un libro de aventuras protagonizado por animais. No fondo, non obstante, comparten os mesmos valores.
Fálenos da tradución d´O frío azul.
O frío azul (en Anaya en castelán, en Sotelo Blanco en galego) é unha novela histórica, ambientada entre 1517-1525, con elementos realistas, como un proceso inquisitorial ben documentado, pero con moitos elementos fantásticos e lendarios. Transcorre entre Oseira, Xálima (Estremadura) e Toledo. Acaba de recibir o premio «Templis» á mellor novela autoconclusiva nacional do ano 2011 instituído pola revista online de literatura xuvenil El Templo de las Mil Puertas. Estou orgulloso deste premio, porque está outorgado polos lectores.
Exogamia 0.3 tamén foi un título ben acollido por crítica e lectores…
É un libro de relatos para pensar e debater sobre a explotación infantil, as consecuencias da industria nuclear, os avances biomédicos ou a emigración clandestina. Está construído a partir de informacións xornalísticas e de avances recentes publicados en revistas científicas, buscando un dobre obxectivo: a máxima actualidade e a maior diversidade de técnicas narrativas. A súa excelente recepción demostra que os novos lectores non teñen apriorismos á hora de ler. En contra do que se di ás veces, creo que non debemos rebaixar o nivel de esixencia e precisión nos textos para adolescentes. Continuarei esta serie con Endogamia 0.2, xa redactado.
Non descoida a lírica: que achega A chuvia humana á súa obra anterior?
A chuvia humana é, esencialmente, un libro de micropoemas, epigramas ou aforismos, que de todo hai. Como tal, cun nivel de concisión extremo e extensión mínima. Creo que contén fortes doses de humor corrosivo e crítica social, como corresponde á que nos está a caer enriba a todos (e non é chuvia, precisamente).
Algún proxecto actual?
En galego publicarei un libro de novelas curtas e relatos para adultos, Sarou/Louzós, centrado na serie negra realista. Estes dous topónimos imaxinarios marcan os meus dous espazos míticos: as Rías Baixas, onde vivo, e a Galicia interior, profunda, montañosa e agora case deshabitada, da que procedo. É a primeira vez que todo o ciclo, vinte anos de traballo, se publica nun volume único. Espero tamén completar a publicación en castelán da serie, xa ben coñecida, d´As aventuras de Said e Sheila, coa publicación do cuarto volume, A negrura do mar, ilustrado como os anteriores por Miguelanxo Prado.
Este texto publicouse, na súa versión en castelán, nas páxinas da revista Qué leer, nº 175.
No hay tiempo para jugar. Relatos de niños trabajadores, de Sandra Arenal e Marina Chiesa
Libros do faiado
No hay tiempo para jugar. Relatos de niños trabajadores
Media Vaca, Valencia, 2004, 120 páxinas, 20 €
Estreo hoxe unha sección nova, ou subsección se se quer, no que traerei aquí de cando en vez lecturas realizadas no presente sobre libros publicados hai xa algún tempo e facendo unha excepción no que no meu traballo é habitual reparo nun libro publicado en castelán por Media Vaca vai xa oito anos… Un deses libros que, pola súa forza e intensidade, superan barreiras de todo tipo, sobre todo nun tempo como o actual no que unha situación de extrema dureza derivada da crise económica aboca a moitas familias a adoptar medidas desesperadas, que sempre acaban incidindo no lado máis débil.
A orixe deste libro sitúase nos anos anos noventa, cando Sandra Arenal advertía que en México cada vez había máis e máis nenos e nenas que, no canto de estudaren, vagabundeaban ou traballaban na rúa, na construción, no comercio, na pequena industria… Deste xeito optou, con extraordinario criterio, por cederlles a palabra a eses protagonistas que evidenciaban que algo non funcionaba ben e acompañar este proxecto cunhas ilustracións de Marina Chiesa. É deste xeito como se vai construíndo un discurso estremecedor: os nenos e as nenas, de oito a quince ou dezaseis anos, falan no seu patois habitual da súa vida cotiá, das condicións dos seus traballos, do trato que reciben, das expectativas da súas vidas…, expresando nun ton de normalidade e naturalidade absolutas os abusos aos que son sometidos, sen rebelarse ou rebelándose ao seu xeito espellando así unha realidade que resucita o pesadelo máis teimoso de calquera das pasaxes narrativas de Dickens, mais esta totalmente real e onde non hai nada de ficción.
Este libro é, pois, algo máis que un documento. Revela que permitir estas cousas, ou algo semellante, é sermos cómplices. É un berro de protesta que non perdeu actualidade e que cifraría nas palabras de Chon, un neno de doce anos, recadeiro de profesión -hai ocupacións peores: mineiro, prostituta, recolledor de lixo e de comida para porcos…-, cando di que xa non xoga á pelota nin a nada, pois «no tengo tiempo». Que será, hoxe, de todos eles, de todas elas?
María Reimóndez: «Experimento co estilo»
(Foto de Achim Wagner)
María Reimóndez (Lugo, 1975), vive en Vigo e exerce como tradutora e intérprete. Recibiu numerosos galardóns literarios e realizou diversos traballos de investigación e divulgación sobre feminismo. Fundou en 1998 a ONG «Implicadas no Desenvolvemento», que preside na actualidade, e da que falamos nesta entrevista. Para adultos, entre outros títulos, publicou O club da calceta (traducido ao castelán en Algaida) e Pirata. A súa próxima novela -En vías de extinción- aparecerá en galego a primeiros de maio e en castelán a final de ano na editorial compostelá «KNS Ediciones».
Como tradutora a súa última achega reflíctese en Despois da medianoite, de Salma. Fáleme desta experiencia concreta.
Para min foi sobre todo unha gran responsabilidade. Para as persoas que entendemos a tradución como unha práctica ética na que o poder desempeña un gran papel, traballar coa voz de «a outra»por excelencia requiría unha serie de estratexias moi reflexionadas pola miña banda. Ademais foi un gran pracer dado que é unha novela magnífica, chea de matices e capas de lectura.
Coincide en que O club da calceta e Pirata únense por unha común preocupación pola identidade e polo papel da muller?
Creo máis ben que ambas as dúas se ocupan do poder. O club… achégase ao poder no cotián e sobre todo ás formas de violencia sutís ás que nos enfrontamos as mulleres cada día dende un punto de vista optimista onde a unión na diversidade supera as dificultades. Pirata intérnase como ben di na identidade de xénero, de clase e de orientación sexual nunha viaxe pola Idade de Ouro da pirataría, pero nela hai tamén un cuestionamento da historia patriarcal e do papel que deixou, silandeiro, ás mulleres en xeral e ás lesbianas/bisexuais en particular.
E onde radicarían as diferenzas destas novelas?
As diferenzas destas dúas novelas creo que falan bastante das miñas inquedanzas como autora. Son unha persoa moi curiosa e gústame moito experimentar co estilo narrativo. Á parte das diferenzas obvias (unha é contemporánea, outra traslada un tema contemporáneo a outro tempo e lugar) creo que a diferenza central é a forma na que están escritas.
Igualmente escribe para xente máis nova, cal é súa experiencia neste ámbito?
Sen dúbida marabillosa. A literatura infantil é un espazo para falar de cousas importantes pero dun xeito diferente onde a imaxinación non ten fronteiras. Ademais, divírteme moito escribir para un colectivo tan esixente como entusiasta!
Coordina dende hai tempo a ONG Implicadas no Desenvolvemento, cales son os seus obxectivos?
Os obxectivos son promover unha conciencia crítica na nosa sociedade en xeral e en Galicia en particular sobre como nos relacionamos cos pobos do Sur dende un punto de vista de xénero. O noso traballo é político e crítico e nel a cultura como ferramenta de cambio e de alianzas coas activistas do Sur ten un papel fundamental. Nese marco entendo tamén a tradución de Salma, a quen primeiro traducín para un libro da organización, Vanakkam-Benvidas, de poetas galegas e támiles.
Esta entrevista publicouse no número 174 da revista Qué leer, na sección «Letras gallegas». Ofrezo aquí a súa versión en lingua galega.
Patrícia Reis
É un lugar común afirmar que vivimos de costas ao que se fai en Portugal e no mundo da lusofonía, e moito máis no ámbito da literatura. No meu caso Pilar Vázquez Cuesta aprendeume a valorar a rica tradición literaria lusófona, que resulta tan doada de compartir e coñecer malia que en tantas ocasións advirto que de tan preto que está acabamos por pechar os ollos e ignorala.
Isto vén ao fío dunha entrevista que o blogue Booktailors lle realiza a Patrícia Reis (ao lado, nunha foto de Daniel Mordzinski ©2006): unha autora que seguía inconstantemente até o de agora, mais que intentarei non perderlle a pista tal é a convicción e a solidez que exprean as súas respostas cando é requirida por asuntos literarios e mesmo por outros de carácter máis tópico. Deixo aquí un fragmento deste texto que gozaría de moitos, e atractivos, titulares:
As críticas que possam ser feitas aos seus livros ainda a preocupam? Qual o papel que acha que a crítica literária ocupa nos dias de hoje?
As críticas nunca me preocuparam. Não é para levar palmadinhas nas costas dos críticos que escrevo. Escrevo por necessidade. Se a crítica gostar, melhor. O papel do crítico é, nos dias que correm, uma orientação para algum público face ao excesso de oferta. No entanto, saliento que o facto de um livro ser lido apenas por um crítico num determinado órgão de comunicação social, atribuindo estrelas de qualidade, é um processo que considero injusto e altamente subjetivo. O livro pode cair nas mãos de um crítico que, de forma óbvia, nunca encontrará qualquer prazer no texto proposto. Injusto? Acontece.
Qual a estratégia para ser empresária, mãe, escritora, editora de uma revista, blogger, entre outros?
A estratégia está em saber desligar quando é preciso, ter uma organização muito pragmática, não entrar em pânico e levar o cão à rua. Vocês também perguntarão aos escritores homens como é que se organizam a partir das «potenciais desventuras ou pesos» da paternidade? Nesse caso: uso a mesma estratégia que Nuno Júdice, por exemplo, usa para ser professor universitário, pai, avô, escritor, diretor de uma revista e ensaísta.
Alguém se faz escritor num curso de escrita criativa?
Ninguém. O que as pessoas podem assimilar numa oficina de escrita é a capacidade maior ou menor para contar histórias, para usar a linguagem de forma diferenciada. Ao mesmo tempo, uma oficina de escrita pode ser uma excelente forma de partilhar textos, e a mais-valia está nessa partilha. Um escritor não se fabrica. Não se junta água e agita e PUM: eis um escritor. Da mesma forma que não há grandes romancistas com 20 anos. A maioria dos romancistas de que gosto têm todos mais de 50 anos ou andam por aí. É preciso ter uma vida para se ser escritor. Ao mesmo tempo, tenho quase a certeza de que não podemos decidir ser escritores: ou somos ou não somos, mesmo que não cheguemos a publicar no mercado tradicional.
Qual o seu maior ódio de estimação?
Não tenho ódios, tenho mais que fazer do que perder o meu tempo com merdas. Aliás, acho que vamos todos morrer, não é? Não sabendo quando, optei por gastar as minhas energias apenas nas pessoas e nas coisas de que gosto. Egoísta? Como queiram. Depois dos 40 anos já não preciso da aprovação de ninguém, e odiar deve ser uma trabalheira enorme.
Entrevista con Sara Figueiredo Costa, crítica literaria (Textos II)
Nesta segunda entrega da sección «textos» quero reproducir unha entrevista que o blogue Booktailors lle realizou á crítica literaria portuguesa Sara Figueiredo, a quen sigo con certa frecuencia e sempre con interese tanto nos seus traballos de crítica literaria e de xornalismo cultural en plataformas como LER, Time Out e Expresso como nos seus propios medios dixitais (Cadeirão Voltaire, sobre libros e edición -no que algunhas veces se asomou á nosa literatura- e Beco das Imagens, dedicado á banda deseñada e á ilustración). Nesta entrevista, achégase con moito xuízo e clarividencia a algúns asuntos de relevancia nestes eidos da crítica e que comparto nas máis das ocasións. Velaquí algúns fragmentos da entrevista:
Já alguma vez um autor lhe deixou de falar na sequência de uma crítica literária?
Que eu saiba, não. Já tive algumas trocas de e-mails, felizmente, sempre civilizadas. E, ao contrário do que as pessoas possam imaginar, uma discussão (repito a ideia, sempre civilizada) pode ser a melhor consequência de uma recensão publicada na imprensa. Afinal, queremos ou não queremos suscitar o debate e a reflexão?
Sobre que autor nunca faria uma recensão?
Respondendo com a retidão académica desejável, nunca faria uma recensão sobre um autor que tivesse escrito sobre temas que me são pouco familiares (física quântica, por exemplo). Mas não era isto que queriam, pois não? Então, vamos lá. Posso dizer, sem mentir, que não tenho embirrações muito grandes, e as que tenho não partiram de nenhuma questão pessoal, mas sim da obra escrita. Como tenho alguma margem para escolher os livros sobre os quais escrevo, abstenho-me de escrever sobre livros que sei, à partida, que não me interessam (arriscando-me a não descobrir alguma coisa interessante por causa desse pré-conceito, mas ainda assim).
O que é fundamental para se ser um bom crítico literário?
Isto podia ocupar muitas páginas… Para simplificar uma coisa que não é simples, saltando por cima dos diferentes modos da crítica (da academia ao jornalismo, há muitas nuances) e partindo do princípio de que a pergunta se refere à crítica jornalística, diria que um crítico tem de saber ler, e não estou a falar de literacia básica. Tem, igualmente, de ter lido muito, porque não se pode pensar e escrever sobre um livro sem a consciência do que está para trás (sob pena de se descrever como absolutamente inovador um tipo de discurso que Faulkner já construiu muito melhor, por exemplo). Alguns conhecimentos de teoria literária também ajudam (e não estou a dizer que é preciso ter um curso superior na área; há bons livros sobre o tema e qualquer pessoa pode lê-los). Nos tempos que correm, diria que é fundamental gostar do que se faz e não ter demasiadas expectativas financeiras quanto ao retorno.
A crítica ainda tem poder para destruir uma carreira ou uma obra?
Uma carreira, não creio. A «carreira» é o tipo de coisa que vive mais das aparições, da construção de uma imagem pessoal adaptada aos gostos do dia, com uma pitadinha de originalidade rebelde e bem projetada naquilo a que chamamos espaço público. E o mais comum é que as pessoas que apostam na «carreira», e não tanto na obra, não tenham a crítica em grande conta (o normal é falarem dela com o mesmo grau de consciência, informação e inteligência com que os utentes da Carris falam do Salazar e do atual Governo, qualquer que ele seja). Ou seja, a «carreira» não se perturba se um crítico se dá ao trabalho de ler um livro, pensar sobre ele, cruzar a sua leitura com uma série de outras referências, etc., etc. A obra é outra coisa, e não creio que a crítica, sobretudo hoje, uma época em que se entende a crítica como uma nota de exame e não tanto como um processo de reflexão e juízo balizado por várias variáveis, tenha grande influência na boa ou na má fortuna de uma obra. Mas parece que ajuda a vender livros, pelo que me dizem alguns livreiros.
Como vê a redução de espaço dedicado à cultura nos meios de comunicação social?
Daqui a nada já nem vejo, tal é o processo de redução em curso. Diz-se que as pessoas não querem ler textos grandes, e por isso reduz-se o número de caracteres até ao ridículo; diz-se que as pessoas não querem ler sobre cultura, e então corta-se nas secções… Mas se as pessoas compram jornais com suplementos culturais, querem ler o quê? Parece-me que a desculpa não é boa, e a consequência ainda é pior.




