Tag Archives: Espiral Maior

No Día do Libro

Enviado o 23 Abril 2013

Hoxe, Día do Libro, a miña aposta é polo libro galego, isto é, polo libro en lingua galega. Á imaxe remito para testemuñar que dispomos dunha literatura rica, heteroxénea e plural da que se sentir orgulloso.

Creo que nunca o fixen e a data de hoxe é unha boa ocasión para lles dar as grazas tanto ás persoas particulares que editan e promocionan as súas obras como ás editorais galegas que, particularmente, sempre me trataron e tratan con moita xenerosidade. A miña gratitude a Xerais, Toxosoutos, Galaxia, Faktoría K, Rinoceronte, Kalandraka, Espiral Maior, Laiovento, Trifolium, Baía, Ouvirmos e Hugin e Munin entre outras, hoxe e sempre.

Na categoría Efeméride, Opinión | Coas etiquetas Baía, Espiral Maior, Faktoría K, Galaxia, Hugin e Munin, Kalandraka, Laiovento, Ouvirmos, Rinoceronte, Toxosoutos, Trifolium, Xerais | Leave a comment

Fase de trema, Lorena Souto

Enviado o 29 Novembro 2012

Lorena Souto

Fase de trema

Espiral Maior, Culleredo, 2012, 54 páxinas, 12 €

Galardoado na XXIV edición do Premio Nacional de Poesía Xosemaría Pérez Parallé, Fase de trema de Lorena Souto, é un libro que quería saudar desde hai tempo. Primeiro poemario dunha autora nova que resulta, ao meu ver, gratamente sorprendente pola exhibición dun discurso poético sólido e solvente, en absoluto compracente, en tantas ocasións esgazado e sempre inquedante.

Alicerzando un universo domeado polos motivos do baleiro, a angustia, o abismo, a morte, a esquizofrenia e mais a doenza, Souto articula un diálogo continuo entre «elas», onde a carga tensional chega a tocarse pois electriza decote a batalla interna que se formula desde a instancia da rebelión, onde o ámbito doméstico, os obxectos cotiáns, a idea que agroma e que se procura con teimosía cobran especial protagonismo no obxectivo de contribuír ao cuestionamento de esteoreotipos, sobre todo os referidos á propia linguaxe ou á identidade da muller. A arqueira que é Souto tensa a corda e dispara frechas veloces e certeiras: oxalá veñan máis.

Na categoría Crítica literaria, Poesía | Coas etiquetas Espiral Maior, Fase de trema, Lorena Souto, Premio Xosé María Pérez Parallé | 7 Comentarios

Acuática alma, de Marta Dacosta

Enviado o 15 Febreiro 2012

Marta Dacosta

Acuática alma

Espiral Maior, Rutis-Culleredo, 92 páxinas, 14 €

Lembro, coma se fose onte, a lectura dun manifesto poético nun local vigués, alá polo ano 1987, titulado «A cidade espida», que é posible que conserve. O texto asinábano un grupo de estudantes e eran os <<novísimos>> poetas daquela -sempre esa palabra, claro-, entre os que se atopaban Fran Alonso, Marta Dacosta, Xurxo Rodríguez e alguén máis que non recordo e a quen lle pido desculpas. Desde aquela até hoxe moitas cousas mudaron pero cando menos dúas daquelas voces -Alonso e Dacosta- ocupan un espazo relevante, coas súas lóxicas singularidades, no panorama da poesía galega contemporánea.

Marta Dacosta, é ben sabido, non posúe unha elevada intensidade no ritmo de publicacións. O presente Acuática alma ve a luz oito anos despois de seu As amantes de Hamlet, co que este poemario mantén unha inequívoca relación. Sospeito que o vagar na xestación do libro e mais na súa disposición para editalo supón outra proba de que a concepción do seu traballo poético responde a un coidadoso proceso de creación e constante puimento, algo que é evidente na lectura das súas composicións.

E este é, ao meu ver, un dos poemarios máis compactos da autora, mesmo considerando a pluralidade de focos de interese que recrea. Quen a estas páxinas se asome advertirá que Dacosta segue a beber das fontes da mitoloxía clásica -Medusa, Ismene, Antígona, Ofelia…-, figuras que resultan operativas, aínda que non só, para afortalar unha das liñas de sentido que poboan o poemario como é a rexa reivindicación da loita, por veces »invisible e teimuda», que protagoniza a muller en moi diversos ámbitos, convidando a adoptar, por extensión, unha postura que vai máis aló da simple belixerancia. E xa que de ecos clásicos se fala cómpre non esquecer que este é tamén un libro que se achega, aquí e acolá, aos grandes temas da poesía de sempre como son a reflexión sobre o rol da poeta, arredor do paso do tempo ou a asunción da morte como algo ao que se lle ve o rostro, que se singulariza para facela máis real, exhibindo unha recorrente e rendible, mais non exclusiva, simboloxía <<acuática>> ou mariña, tal e como consta no seu título.

Por outro lado, paréceme que esta Acuática alma alicérzase desde a constatación, dolorosa, de ausencias que provocan cicatrices case tanxibles e dispostas coma se dunha sorte de bitácora ou diario se tratase. Elabórase así un discurso intenso, revelador da intimidade, transparente e con arrecendo a verdade, razón que explica a súa fondura abisal e mesmo esa tonalidade estremecida que percorre algunhas das súas páxinas construídas, como non, a través das palabras: esas palabras tantas veces rebeldes que a voz lírica procura porfiadamente, remoendo nelas unha e outra vez, para rescatalas dese pequeno tesouro que vén sendo unha <<maleta pequena>> que agora se abre para construír un chanzo máis nesa <<memoria violeta>>, tal e como se recolle nun poema, reconstruída e exposta limpamente con brillantez e sobriedade. Parabéns.

Na categoría Crítica literaria, Poesía | Coas etiquetas Acuática alma, Espiral Maior, Marta Dacosta | 1 Comentario

As crebas, de Miro Villar

Enviado o 9 Febreiro 2012

Miro Villar

As crebas

Espiral Maior, Rutis-Culleredo, 2011, 52 pp., 12 €

Avalado por ser merecedor do XIII Premio de poesía «Concello de Carral», publicouse xa hai algúns meses As crebas, do poeta ceense Miro Villar, dono xa dun longo percorrido bibliográfico no que se refire, basicamente, á poesía e á crítica literaria, probando fortuna tamén, duns anos para atrás, tanto nos eidos da literatura para primeiros lectores como no das bitácoras da rede cun interesante blogue que recomendo vivamente.

As crebas, ao meu xuízo, constitúe un dos mellores libros de Villar, un dos máis puídos e intensos. Quen se achegue ás súas páxinas advertirá a construción dun ricaz diálogo de filiación poética con Cernuda e Gamoneda, con Manuel Antonio e Eliot, entre moitos outros, empregando o concepto de «crebas» como símbolo da procura teimuda de todo o que o mar volve, de todo aquilo que a vida volve. O poeta, que se transforma en crebeiro, camiña e camiña ao pé do mar, da vida, para artellar unha sorte de crónica, ou de diario se se quer, no que reivindica con convicción o papel da muller na historia, entre outros aspectos, e espella ao mesmo tempo o sentimento de perda, do que se foi ou está a piques de marchar e que resiste na memoria.

E alguén como Miro Villar, tan convencido das posibilidades que algunha das formas clásicas pode ofrecer para a poesía de hoxe, ofrécenos un xogo como é o de «disfrazar» trinta e un sonetos brancos en alexandrinos cunha roupaxe narrativa moi acaída que moderniza e actualiza a fórmula con acerto.

Gustoume esta nova achega de Miro Villar e deséxolle a mellor das singraduras a este poemario na certeza de que o crebeiro seguirá a camiñar.

Na categoría Crítica literaria, Poesía, Premio | Coas etiquetas As crebas, Espiral Maior, Miro Villar, XIII Premio de Poesía Concello de Carral | 1 Comentario

Seara. Obra poética (1971-2011), de Xosé Vázquez Pintor

Enviado o 12 Xaneiro 2012

Xosé Vázquez Pintor

Seara. Obra poética (1971-2011)

Espiral Maior, Culleredo, 2011, 332 páxinas, 23 €

Poboar un universo de soños convertidos en versos non é unha cousa que estea á man de calquera; aínda menos o é o feito de levar corenta anos publicando poesía e acometer o proxecto de dar a coñecer todo aquilo que se escribiu, conxecturo que abrigando neste novo libro semellantes ilusións que as depositdas no primeiro. Sei que é así porque Vázquez Pintor é un autor polifacético, sempre inasequible ao desalento, permeable á incorporación de novos discursos, cheo de folgos mesmo cando hai razóns que fan pensar na desesperanza e mesmo diría, sen temor a errar, que é un verdadeiro mestre da palabra nosa, na arte de moldeala e tensionala, aínda que na súa modestia nunca o recoñecería.

Particularmente confésome un afervoado defensor e relector da súa narrativa, que considero un luxo pola capacidade imaxinativa que atesoura, cicelada cun esixente e vizoso rexistro literario e encerrada, entre outros, nos seus Mar de bronce, A memoria do boi, Para dicir abril ou Máis vidas. Non resultan exentos de interese tampouco os seus ensaios -Os vellos oficios, A tribo sabe ou Tal era vivir- que deberían ser lectura obrigada para recoñecerse nun universo próximo, malia que ás veces pareza un mundo paralelo, que aos poucos se esfarela pero que con achegas coma as súas contribuíu a reconsiderar e valorar na súa xusta medida. Por último, coñecía, só en parte, algúns dos títulos poéticos que, desde 1971 Vázquez Pintor viña publicando cun ritmo un tanto desigual pero nunca interrompido, ao que aquí se engaden dous poemarios novos: Anuncian aves -un exercicio de reinterpretación e diálogo interartístico entre pintura e poesía- e Os versos do zapateiro: composicións de carácter máis circunstancial, dedicadas a diversas persoas ou situacións.

Este Seara, termo que anoa os dous espazos vivenciais básicos do autor, esa terramar que vai de Cangas a Agolada, redescobre un percorrido poético singular, construído cunha rara aliaxe que mestura en doses acaídas talento e intuición poética a través de once poemarios que viaxan desde o tempo e que translocen, abertamente, todas as modulacións que a súa voz foi adquirindo desde os primeiros pasos nos que, como é lóxico, aínda andaba á procura da súa propia voz.

Vai logo o poeta afondando nas rodeiras dese camiño con versos que son espadas clamando pola resistencia, ás veces recuperando a memoria dos primeiros anos ou da vida toda; reparando no que o amor ou o erotismo suxire ou viaxando ás veces cara a un universo habitado por autoexilios e soidades do íntimo, sen esquecer tampouco chamar a atención polo que se podería chamar a deserción do comunal ou o descoido e desprezo do noso propio patrimonio.

Un volume que bebe nas fontes da vida e que por iso está vernizado cun insólito e infrecuente pouso vital, por veces telúrico como unha carballeira na que se mirar. Como di o autor «velaí é», para quen queira gozar coa súa palabra.

Este texto publicouse baixo o título de «Unha tulla de versos» nas páxinas do suplemento «Culturas» de La Voz de Galicia, o 7 de xaneiro de 2012.

Na categoría Crítica literaria, Poesía | Coas etiquetas Espiral Maior, Seara, Xosé Vázquez Pintor | 2 Comentarios